In deze aflevering bespreken Cin en Lin hoe belangrijk luistergedrag is bij leerlingen – van kleuters tot studenten. Ze starten met een voorbeeld uit de praktijk: tijdens een spellingles blijkt dat kinderen uit groep 6 moeite hebben met het volgen van mondelinge instructies, ondanks dat de informatie ook op het bord staat. Dit laat zien hoe lastig begrijpend luisteren kan zijn.

Belangrijke thema’s uit de podcast:

• Luistervaardigheid begint al bij kleuters en blijft belangrijk tot in het hoger onderwijs.
• Goed luistergedrag vraagt om aandacht richten, vasthouden en een actieve luisterhouding.
• Instructies geven vraagt om duidelijke taal, herhaling en het inschakelen van meerdere zintuigen (zien, horen, doen).
• Begrijpend luisteren en begrijpend lezen zijn nauw met elkaar verbonden. Strategieën zoals voorspellen, verbanden leggen en gevoelens herkennen gelden voor beide.
• Executieve functies, zoals plannen, aandacht reguleren en innerlijke taal gebruiken, spelen een grote rol in effectief luisteren.
  

Tips om luisteren te trainen zijn o.a.:

• Luistervragen vooraf stellen om focus te geven.
• Aantekeningen of tekeningetjes maken tijdens het luisteren.
• Herhaald voorlezen bij jonge kinderen.
• Vertellen en tekenen (bijvoorbeeld bij “Alle Teksten de Baas”-werkvormen).
• Modelleren van luistergedrag als leerkracht.
• Emoties koppelen aan situaties uit het verhaal om betrokkenheid en begrip te vergroten (Theory of Mind).

Luisteren – ook op de middelbare school

Tot slot pleiten Cin en Lin ervoor dat voorlezen en luisteren ook in de bovenbouw en op de middelbare school een plek moeten houden. Ze zien dat luistervaardigheden vaak overschat worden bij oudere leerlingen, terwijl deze cruciaal blijven – ook in een tijd waarin filmpjes en podcasts steeds populairder worden.

Start vroeg met het trainen van luistergedrag en blijf dat actief doen gedurende de hele schoolloopbaan. Het versterkt niet alleen het begrijpend luisteren, maar ook andere cognitieve vaardigheden en het vermogen om je in te leven in anderen. Kijk de podcast hier op YouTube.

Wil je nog meer afleveringen kijken? Klik dan helemaal onderaan het filmpje op Ontdek deze podcast